Saturday, 22 July 2017
Home arrow Historie arrow IJzerkoekenoproer
IJzerkoekenoproer PDF Afdrukken E-mail
Geschreven door Herman Wessel   
Monday, 13 March 2006
HET IJZERKOEKENOPROER

In december 1770 was er in Coevorden het IJzerkoekenoproer.... ! Iedere Coevordenaar heeft er wel eens van gehoord en vele verhalen doen hierover de ronde, maar over één ding zijn alle verhalen gelijk, het begon met een verzoek van de Kerkeraad van de Hervormde Kerk aan de Magistraat. Het verhaal speelde zich ruim 200 jaar geleden af.

 

De Kerkeraad van de Nederlands Hervormde Kerk in Coevorden richtte zich op 22 december 1770 met een schrijven tot de Magistraat van Coevorden om de bedelarij op Nieuwjaarsdag te verbieden. De Magistraat willigde dit verzoek in. De bedelarij op Nieuwjaarsdag werd verboden. Het verzoek van de Kerkeraad werd door 140 notabelen gesteund.

Op 22 december 1770 vaardigde de Magistraat een "willekeur" (wet) uit. Hierin stond te lezen dat het ten strengste verboden was om de Nieuwjaarwensers ijzerkoeken uit te delen. Het ging hier niet in de eerste plaats om de koeken maar het was de gewoonte dat bij het nieuwjaarswinnen er nog wel eens veel drank bij geschonken werd met alle gevolgen van dien.
Al gauw bleek dat de bevolking van de stad het besluit niet in dank afnam. Wie gedacht had, dat de Coevordenaar zijn traditie zou opgeven, had het mis. Onder aanvoering van de met hun ijzerkoekenijzers gewapende koekebakkers en baksters trok de bevolking naar de Markt om te protesteren. Er werd een brief opgesteld maar het stadsbestuur legde deze brief naast zich neer. De samenscholing van het volk nam onrustbarende vormen aan. Het ging op een oproer lijken. Gezamenlijk trokken de mensen op naar het toenmalige Raadhuis aan de Kerkstraat. Zij dreigden met straatkeien de ramen in te gaan gooien. De vrouwen, niet voor een kleintje vervaard, zwaaiden met hun koekijzers. Zij zwoeren dood en verderf aan de leden van de Magistraat, die van achter de ramen van het Raadhuis angstig toekeken. De moed zonk de vroede vaderen in de schoenen en het verbod werd ingetrokken. Maar de deftige heren waren nu bang het Raadhuis te verlaten. Ze stuurden de conciërge van het Raadhuis naar de opperbevelhebber van het garnizoen om hulp te krijgen. Dan konden de vroede vaderen onder gewapende geleide naar huis worden gebracht. Dit gebeurde evenwel niet en de edelachtbaren moesten vrede sluiten met het volk. Bleek en onthutst verlieten de edelachtbare vaderen het Raadhuis. Het volk stond ze buiten op te wachten. Allerlei verwensingen werden de heren naar het hoofd geslingerd. Menig jaspand werd tussen de ijzers geklemd en sneuvelde hierbij. Het waren angstige ogenblikken. Het gewone volk had gewonnen. De traditie werd voortgezet en, begrijpelijk, met meer drank dan gewoonlijk. De bevolking vierde het Nieuwjaarsfeest met groot enthousiasme.

Het Raadhuis, waar deze gebeurtenis zich afspeelde, staat nog steeds in de Kerkstraat. De functie van Raadhuis is al lang overgegaan naar het huidige gemeentehuis. Het oude Raadhuis werd eigendom van de familie Kramer. Nadat het Modelhuis Kramer ophield te bestaan, heeft het oude Raadhuis enige jaren leeg gestaan. Het toen enigszins verwaarloosde pand werd verkocht. In samenwerking met Monumentenzorg in Assen werd het pand van binnen en buiten gerestaureerd. Het was eerst de bedoeling in het gebouw een kantoor te vestigen. Maar het werd als een woning ingericht.
Deze restauratie was niet de eerste. Ook in 1972 werd het pand gerestaureerd. Dat was net op het tijdstip dat Coevorden getroffen werd door de felle storm op de nacht van de Ganzenmarkt.
Het oude Raadhuis liep hierbij veel schade op.

Gewijzigd op ( Monday, 19 March 2007 )
 
< Vorige   Volgende >

Hoofdmenu
Home
Foto Galerij
Historie
Nieuws
Wie Weet?
CoeversWeer
Coevorden
---
Coevorden °C
© 2017 coeverseplaatties